„LOSt in Gdańsk! Słodka i słona – opowieść o dwóch wodach” to międzynarodowy kurs organizowany w ramach Blended Intensive Programme (BIP Erasmus+) przez Uniwersytet Gdański. Obejmuje on kurs online oraz pobyt na Uniwersytecie Gdańskim dla nauczycieli i studentów. Kurs zaplanowano na  kwiecień 2025 r.: od 07.04.2025 do 11.04.2025 w trybie zdalnym oraz w trybie stacjonarnym w Gdańsku od 24.04.2025 do 30.04.2025 .

Projekt daje możliwość lokalnego doświadczenia globalnego rezonansu między cywilizacją a naturą, prowadzącego do refleksji nad współczesnym humanizmem w duchu teorii More-than-Human.

Współistnienie ziemi, morza, rzek i jezior, definiujące Gdańsk i Pomorze, uwypukla kluczowe znaczenie czynnika pozaludzkiego, jakim jest woda.

Nawiązując do Błękitnej Humanistyki, przyjrzymy się symbiozie tego, co ludzkie, z tym, co „więcej-niż-ludzkie”, zwłaszcza w kontekście zmian klimatu i globalnych niepokojów. Sprawdzimy, jak kultura reaguje na te zmiany i jakie działania na rzecz sustainability możemy podjąć w dobie braku pewności.

Nauczanie będzie miało głównie formę zajęć praktycznych w różnych miejscach Trójmiasta i Pomorza. Uczestnicy będą mieli okazję doświadczyć bliskiego kontaktu ze słodką, słoną i słonawą wodą, co wzbogaci refleksje nad ideą miasta jako bytu „ponadludzkiego” o cenny lokalny kontekst i pozwoli na eksplorację krajobrazu kulturowego Gdańska.

Witamy w Gdańsku!

Rozpoczęliśmy Erasmus Blended Intensive Programme „LOSt in Gdańsk! Słodka i słona – opowieść o dwóch wodach”. Pierwszego dnia mieliśmy okazję przywitać studentów z Niemiec, Portugalii i Słowacji na Uniwersytecie Gdańskim. Uczestnicy programu mogli poznać bliżej nie tylko siebie nawzajem, ale też miasto, w którym spędzą najbliższy tydzień.

Głównym tematem programu jest związek człowieka z wodą, relacja człowieka z naturą w kontekście zmian klimatycznych i zrównoważonego rozwoju. Chcieliśmy opowiedzieć także, na przykładzie Gdańska, o wpływie natury – w naszym przypadku morza – na kulturę, na rozwój miasta i jego mieszkańców, na ich styl życia, na architekturę i urbanistykę.

Dlatego też odwiedziliśmy kawiarnię filmową W Starym Kadrze, gdzie studenci obejrzeli film „Do widzenia, do jutra”, którego akcja rozgrywa się w Trójmieście lat sześćdziesiątych. Po filmie uczestnicy programu poznawali topografię Gdańska, podążając tropami filmowych bohaterów. W topografii miasta – układzie ulic, charakterze budynków, a także w sztuce wyraźnie widać, jak bardzo Bałtyk i Motława określiły kształt i charakter tego nadmorskiego miasta.

Muzeum Emigracji w Gdyni

Drugiego dnia programu studenci wraz z Martyną Wielewską-Baka udali się do Gdyni, do Muzeum Emigracji. Zwiedzili wystawę, próbując odpowiedzieć na pytanie, jaką rolę odgrywało morze w historii emigracji Polaków do innych krajów, jakie były główne przyczyny emigracji Polaków na przestrzeni lat oraz jak zmieniało się postrzeganie emigracji w różnych okresach historycznych. Po wizycie w muzeum uczestnicy programu zjedli tradycyjne pierogi w jednej z gdyńskich restauracji.

Thinking Swamplife

Trzeciego dnia nasz program Erasmus Blended Intensive „LOSt in Gdańsk! Słodka i słona – opowieść o dwóch wodach” zaoferował studentom z różnych krajów europejskich warsztaty zatytułowane „Thinking Swamplife. Mapping monstrosities in the making”, prowadzone przez Ricka Dolphijna i Irenę Chawrilską. Czytając niesamowite historie o bagnach w literaturze, mitologii, ale także w biologii, sprawdzaliśmy, w jaki sposób współczesność (naznaczona kryzysami ekologicznymi) wymaga od nas innego spojrzenia na istotne dla ekosystemu tereny lęgowe. Po dyskusji geograf Dawid Weisbrodt zabrał nas na spacer po bagnach, by pokazać studentom bogate, żyzne gleby, które są dziś zagrożone.

Dziękujemy International Office UG za umożliwienie przeprowadzenia zajęć w Welcome Centre UG.

Stocznia Gdańska

Jednym z najważniejszych miejsc w nadmorskich miastach są porty i stocznie. Stocznia to (nie tylko symbolicznie) otwarcie na nowe możliwości, jakie niesie ze sobą bliskość morza i daleki horyzont. To miejsce, w którym ląd spotyka się z wodą, gdzie przemysł ciężki łączy się z naturą. To właśnie na tych obszarach skupia się nasz program „LOSt in Gdańsk! Słodka i słona – opowieść o dwóch wodach”.

Stocznia Gdańska odgrywa ważną rolę w kontekście nie tylko Gdańska i Polski, ale także Europy. To tutaj miały miejsce wydarzenia, które zapoczątkowały zmiany w wymiarze politycznym, społecznym i gospodarczym. Ruch Solidarności do dziś jest przykładem walki o sprawiedliwość, prawa człowieka i demokrację. To także jeden z najlepszych przykładów tego, jak skutecznie obywatelska jedność może wpływać na kształt współczesnego świata.

Przy wspólnym stole

Stół jest obiektem nieoczywistym. Ten stały i powszechny element codzienności łatwo obrasta dodatkowymi znaczeniami i zaczyna funkcjonować w naszej zbiorowej świadomości w różnoraki sposób: jako symbol domu, wspólnoty, dzielenia się, ale także jako oznaka uprzywilejowania, ekskluzywności czy nawet wykluczenia.

Dla nas stół oznacza gościnność, obecność i otwartość na innych. To przy stole siadamy, żeby odpocząć, jeść, rozmawiać. Wspólnie z uczestnikami Erasmus Blended Intensive Program „LOSt in Gdańsk! Słodka i słona – opowieść o dwóch wodach” zastanawialiśmy się nad najbliższym nam konceptem stołu i jego znaczeniem w dyskursie o stanie współczesnych społeczeństw, zagrożeń ekologicznych, a także – co najcenniejsze – osobistych doświadczeń zależnych od kulturowych uwarunkowań.

Jaka jest przyszłość naszego wspólnego(?) europejskiego stołu? Dziękujemy uczestnikom programu za udział we wspólnym namyśle i podzielenie się swoimi wrażeniami. Dziękujemy także International Office UG za umożliwienie przeprowadzenia zajęć w Welcome Centre UG.

Harmonogramy zajęć