Projekty
W trzeciej edycji Programu Promocja Języka Polskiego Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA) Akademickie Centrum Języka Polskiego i Kultury Polskiej we współpracy z Centrum Zrównoważonego Rozwoju zrealizowało projekt Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska.
Akademickie Centrum Języka Polskiego i Kultury Polskiej we współpracy z gdańskim teatrem Miniatura przeprowadziło cykl warsztatów dotyczących polskiej literatury SDG oraz czytanie performatywne tekstów literackich dla studentów w Dublinie. PC Drama została również zarejestrowana, czego efektem jest vide art Transfugium.
Powstała również publikacja Polish for Sustainability? Kultura polska a wyzwania globalne (Chawrilska, Pruszak, Sawicka 2022, ISBN 978-83-954212-8-0), która koncentruje się na wykorzystaniu treści odnoszących się do zrównoważonego rozwoju na zajęciach z języka polskiego i kultury polskiej.
Poza tym zespół projektowy zrealizował panel dyskusyjny Sustainable Polish? Narracje o zrównoważonym rozwoju na konferencji zorganizowanej przez Centrum Zrównoważonego Rozwoju Science and Education for Sustainable Development (24–25.11.2022 roku). W dyskusji wzięli udział prof. dr hab. Przemysław Gębal (Uniwersytet Gdański), dr Irena Chawrilska (Uniwersytet Gdański), dr Michał Pruszak (Uniwersytet Gdański), Maksymilian Bochenek (Muzeum Emigracji w Gdyni), Marek Pandera (Trinity College Uniwersytet w Dublinie) oraz Wojciech Stachura (Teatr Miniatura).
W ramach projektu powstały też lekcje online dotyczące literatury zrównoważonego rozwoju i tutoriale odnoszące się do redakcji tekstów w języku polskim.
Centrum Zrównoważonego Rozwoju zaprojektowało cykl lekcji online związanych z celami zrównoważonego rozwoju.
Projekt Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa Polska jest finansowany przez NAWA w ramach Programu Promocja języka polskiego i realizowany we współpracy z Trinity College Dublin, University of Dublin.
Podsumowanie projektu „Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska”
„Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska” – podsumowanie projektu
Nasz projekt „Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska”, który prowadziliśmy w ramach programu „Promocja języka polskiego” organizowanego przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej (NAWA), dobiegł już końca. Za nami ponad rok działań, wśród których były: przygotowanie i przeprowadzenie warsztatów teatralno-literackich, nagranie webinariów, wyjazd do Dublina, organizacja modułu na konferencji naukowej, przeprowadzenie warsztatów z kreatywnego pisania, przyjazd gości z TCD, przygotowanie publikacji poprojektowej. W związku odbyliśmy spotkanie on-line, podczas którego podsumowaliśmy naszą całoroczną pracę. Do udziału zaprosiliśmy organizatorów i uczestników działań projektowych.
Projekt „Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska” jest finansowany przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej w ramach Programu Promocji języka polskiego. Projekt realizowany jest we współpracy z Trinity College w Dublinie.
Podsumowaniem działań projektowych jest publikacja pt. Polish for Sustainability? Kultura polska a wyzwania globalne (Chawrilska, Pruszak, Sawicka 2022, ISBN 978-83-954212-8-0).
Książka składa się z dwóch części. Pierwsza z nich, „wspomnieniowa”, poświęcona jest bezpośrednio działaniom projektowym i zawiera wywiady z twórcami i uczestnikami warsztatów, które odbyły się w ramach współpracy z Trinity College w Dublinie. W części drugiej, naukowo-dydaktycznej, znalazły się artykuły dotyczące zrównoważonego rozwoju w glottodydaktyce oraz propozycje ćwiczeń, które można wykorzystać w pracy z obcokrajowcami uczącymi się języka polskiego.
Warsztaty pisarskie to szybkie szkolenie w zakresie tworzenia wypowiedzi pisemnych – głównie w kontekście egzaminu certyfikatowego z języka polskiego jako obcego. Webinarium krok po kroku wyjaśnia podstawowe zasady redagowania tekstu.
Jednym elementów projektu „Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska”, który powstał w ramach programu „Promocja języka polskiego” Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA), były warsztaty „Stary nowy świat”, przygotowane we współpracy z Miejskim Teatrem Miniatura z Gdańska.
Prowadzący warsztaty dramaturżka Sandra Szwarc i aktor Wojciech Stachura przez dwa miesiące podczas cotygodniowych spotkań online pracowali ze studentami Trinity College z Dublina. Wspólnie dokonali adaptacji opowiadania Olgi Tokarczuk pt. „Transfugium” na utwór dramatyczny.
W pierwszej części warsztatów uczestnicy dokładnie analizowali tekst wyjściowy: określali jego główne wątki, interpretowali motywację bohaterów i zależności między postaciami. Pisali własne scenariusze, wspólnie tworzyli kolejne wersje sztuki.
Drugą częścią warsztatów było przygotowanie czytania performatywnego na podstawie stworzonej adaptacji. Wymagało to szkolenia w zakresie technik mówienia: reguł wymowy, odróżniania i produkcji dźwięków. W kolejnym etapie – lekcje z kultury żywego słowa i interpretacji głosowej tekstu literackiego: nauka intonacji, akcentowania, rytmu, wykorzystywania tempa, pauz, budowania dynamiki.
Efektem pracy jest video art. Ostateczny kształt nagrania jest wynikiem wspólnych wysiłków studentów, Sandry i Wojtka, a także Michała Śmierzchalskiego, który wykorzystując język filmowy: obraz, montaż, muzykę, uatrakcyjnił jego stronę wizualną i wzbogacił o dodatkowe znaczenia.
Zapraszamy do oglądania!
Polskie uniwersytety wobec zrównoważonego rozwoju / Polish Universities and SDG
Czym są Cele Zrównoważonego Rozwoju? Na czym polega ich realizacja? Czemu mają służyć? W jaki sposób polskie uniwersytety mogą przyczynić się do wdrażania założeń Agendy 2030? Na te oraz inne pytania odpowie Państwu Weronika Kamińska w cyklu webinariów pt. „Polskie uniwersytety wobec zrównoważonego rozwoju”.
Projekt „Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska” jest finansowany przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej w ramach Programu Promocji języka polskiego. Projekt realizowany jest we współpracy z Trinity College w Dublinie.
Prezentacja projektu „Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska” podczas drugiego dnia konferencji „Nauka i edukacja na rzecz zrównoważonego rozwoju”
Uczestnicy panelu przekonywali publiczność, że działania realizowane obecnie w muzeach, teatrach, w trakcie nauki języka polskiego lub jakiegokolwiek innego języka mogą być narzędziem zmian społeczności lokalnych i wielokulturowych, dzięki któremu możliwe jest podnoszenie ich świadomości w zakresie celów zrównoważonego rozwoju. Dyskutowano o roli muzeum jako miejsca nie tylko służącego upamiętnianiu przeszłości, ale także dostosowującego się do wymogów teraźniejszości i kształtującego przyszłość. Omawiano znaczenie języka i humanistyki w procesie formowania relacji społecznych oraz związane z nim główne kierunki rozwoju glottodydaktyki polonistycznej. Publiczność miała możliwość poznania metod realizacji celów Agendy 2030 na Trinity College w Dublinie a także sposobów ich wdrażania na gruncie teatru w Polsce i za granicą. Uczestnicy panelu podzielili się refleksją na temat znaczenia promocji języka polskiego oraz oceny potencjału kultury jako czwartego filaru zrównoważonego rozwoju.
W wydarzeniu wzięli udział uczestnicy konferencji, a także studenci z Trinity College w Dublinie (w ramach projektu NAWA), chińscy studenci z Harbinu studiujący polonistykę na Uniwersytecie Gdańskim oraz studentki z japońskiego TUFS. Swoją obecnością zaszczycili nas również przedstawiciele Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej: Mariusz Czech (Dyrektor Biura programów języka polskiego NAWA) i Wiesława Krasuska (NAWA).
Wizyta w Muzeum Emigracji nie obyła się bez zwiedzania ekspozycji z przewodnikiem. Na koniec zaprosiliśmy studentów na warsztaty z zakresu redakcji tekstu. Uczestnicy warsztatów mieli możliwość stworzenia komiksu na podstawie zaprezentowanych ilustracji, następnie dokonali adaptacji stworzonego działa na opowiadanie. Zaproponowane zadania pozwoliły na użycie słownictwa z różnych rejestrów oraz konstruowanie utworów o odmiennych formach. W wykonywaniu ćwiczeń uczestnikom warsztatów pomagały studentki filologii polskiej UG.
Projekt “Narracje o zrównoważonym rozwoju – perspektywa polska” jest finansowany przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej w ramach Programu Promocji języka polskiego. Projekt realizowany jest we współpracy z Trinity College w Dublinie.
Serdecznie dziękujemy wszystkim uczestnikom za aktywny udział w konferencji!
Zdjęcia: Michał Śmierzchalski
Działania programowe
Dublin w migawkach
Pojechać do Dublina i nie pójść na Guinnessa? Nie zajrzeć do The James Joyce Centre? Nie pójść do teatru? Nie zrelaksować się przed budynkiem TCD? Nie poczuć niesamowitej atmosfery [...]
Studenci Triniti College o Warsztatach
Poznajcie Paulinę, Anna i Allana, uczestników warsztatów „Kulturalnie o zrównoważonym rozwoju”. Cała trójka w minionym roku akademickim studiowała na Trinity College w Dublinie. Przez kilka tygodni spotykali się online [...]
Sandra Szwarc i Wojtek Stachura o warsztatach
Sandra Szwarc i Wojtek Stachura, prowadzący warsztaty „Kulturalnie o zrównoważonym rozwoju”, opowiadają o swoich wrażeniach ze współpracy ze studentami Trinity College z Dublina. Czego dotyczyły warsztaty? Co zaskoczyło organizatorów? [...]
Spotkanie z panem Markiem Panderą z Trinity College
Ponownie odwiedziliśmy kampus Trinity College w Dublinie. Spotkaliśmy się z panem Markiem Panderą z Centre for Language and Communication Studies Trinity College Dublin, który jest lektorem języka polskiego i współpracuje [...]
W Museum of Literature Ireland
Museum of Literature Ireland to obowiązkowy przystanek na trasie każdego miłośnika literatury, który zawita do Dublina. Niezwykłe miejsce, w którym można się wyciszyć, poddać się opowieści i zapomnieć o [...]
Howth
Znajdujący się nieopodal Dublina półwysep Howth to miejsce, które najlepiej odpowiada powszechnym wyobrażeniom na temat piękna Irlandii: klify, zieleń, bezkresne morze – i nieustający wiatr. Zauważyliście, że jedzie z [...]
Sonety… irlandzkie
Tak, wiemy, Mickiewicz to nie Tokarczuk, jednak Ryszardowi Papetowi nawet wichrowe klify Irlandii przywodzą na myśl bezkresne stepy Akermanu. Czy to tęsknota za ojczyzną odzywa się w sercu Dziadka? [...]
Wywiad z Ryszardem Papetem
W Dublinie towarzyszy nam Ryszard Papet (zwany Dziadkiem), artysta z Teatru Miniatura w Gdańsku. Tutaj można obejrzeć wywiad, który na półwyspie Howth przeprowadziła z nim dyrektorka ACJPiKP Irena Chawrilska. [...]
Smakowanie kultury
Kulturę można smakować na wiele sposobów. Nas zachwyciły tradycyjne scones, zaś irlandzką mewę, jak widać, twórczość Olgi Tokarczuk.
Nasz Zezspół
Irena Chawrilska
Dyrektorka Akademickiego Centrum Języka Polskiego i Kultury Polskiej na Uniwersytecie Gdańskim, koordynatorka po stronie polskiej w projekcie „CONVIVIUM: New European Bauhaus Solutions In Food, Living Heritage, And Convivality” (Horizon Europe 2024–2027), adiunktka w Zakładzie Polonistyki Stosowanej Instytutu Filologii Polskiej, visiting scholar na Utrecht University(2023), Paris1Panthéon-Sorbonne University (2025), visiting professor na University of Toronto (2023–2024); autorka książek: Hybrydy i hybrydyczności: z pogranicza literatury i sztuk wizualnych (2020), Polish for sustainability? Kultura polska a wyzwania globalne (2022), LOST in Gdańsk! Polish culture in the age of uncertainty (2023), koordynatorka programu Kultura (dla) zrównoważonego rozwoju w Centrum Zrównoważonego Rozwoju UG w latach 2021-2024.
Zainteresowania badawcze
humanistyka środowiskowa, filozofia ziemi, w szczególności mokradeł i życia bagiennego, literatura i sztuka w nauczaniu języka polskiego jako obcego, doświadczenie migracji w procesie edukacji, zjawisko hybrydyczności w kulturze, literatura eksperymentalna, recepcja twórczości Brunona Schulza na świecie.
Michał Pruszak
Doktor nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa. Absolwent filologii polskiej. Filmoznawca. Specjalista w Akademickim Centrum Języka Polskiego i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców na Uniwersytecie Gdańskim. Współautor książek: Polish for sustainability? Kultura polska a wyzwania globalne (2022), LOST in Gdańsk! Polish culture in the age of uncertainty (2023). Członek Zespołu ekspertów przy Państwowej Komisji do spraw Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego. Członek Polskiego Towarzystwa Szekspirowskiego.
Zainteresowania badawcze
glottodydaktyka polonistyczna, pogranicza i korespondencje kultur w procesie edukacji, film jako narzędzie dydaktyczne, transpozycje intersemiotyczne w literaturze, recepcja twórczości Williama Szekspira.
Sandra Szwarc
Dramatopisarka i pianistka. Dwukrotna finalistka Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej – za sztukę Von Bingen. Historia prawdziwa (2015) oraz Supernova Live (2016), którą wyróżniono Alternatywną Nagrodą Dramaturgiczną. Laureatka nagrody Talanton 2016 za debiut dramaturgiczny w Teatrze Polskiego Radia oraz Grand Prix konkursu radiowego Festiwalu „Dwa Teatry” (2016) za sztukę Von Bingen. Historia prawdziwa. Dwukrotna laureatka Konkursu Dramaturgicznego – STREFY KONTAKTU we Wrocławiu – I nagroda za sztukę Doppelganger (2017) oraz III nagroda za sztukę Woda w usta (2021). W sezonie 2018/2019 członkini komisji 25. Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej. Rezydentka III Sceny Nowej Dramaturgii w Teatrze Dramatycznym im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie (2021).
Wojciech Stachura
Aktor-lalkarz, absolwent Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza na Wydziale Sztuki Lalkarskiej. Od 2014 r. w zespole Teatru Miniatura w Gdańsku. Ma na swoim koncie wiele wyróżnionych przez krytyków i widzów ról. Aktywnie uczestniczy w życiu kulturalnym Gdańska, współpracując z różnymi instytucjami, m.in. Filharmonią Bałtycką, Operą Bałtycką, Instytutem Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego oraz teatrami w Niemczech, gdzie reżyseruje spektakle lalkowe. Prowadzi działalność warsztatową i edukacyjną dla dzieci, młodzieży oraz dorosłych. W 2020 r. Wojciech Stachura otrzymał Nagrodę Prezydent Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury. W 2021 r. otrzymał Nagrodę Teatralną Marszałka Województwa Pomorskiego za rolę Androida Bouiego w „Kosmitach” Janusza Krofty, Inżyniera w „Betonie” Michała Derlatki oraz Ryszarda Papeta w „Papetach z ostatniej chwili”, był nominowany do Pomorskiej Nagrody Artystycznej w kategorii „nadzieja”, oraz w plebiscycie Gazety Wyborczej „Sztormy” za rolę, spektakl BETON oraz serial „Papety z ostatniej chwili”. Stypendysta miasta Gdańska w 2021 w dziedzinie kultury. Stypendysta Marszałka Województwa Pomorskiego w 2022, laureat nagrody POLUNIMA dla najbardziej obiecującego aktora lalkarza pokolenia 2022, laureat nagrody za rolę i scenografię w Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Sztuki Współczesnej 2022.
Agnieszka Kochanowska
Absolwentka teatrologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, animatorka kultury, redaktorka, korektorka, pisarka, od kwietnia 2020 roku kierowniczka literacka Miejskiego Teatru Miniatura w Gdańsku i jego rzeczniczka prasowa. Współautorka i autorka scenariuszy do spektakli, w Teatrze Miniatura do „Brzydkiego kaczątka”, „Siedmiu krasnoludków”, „Magicznych świąt Malwiny”, „Co u diabła” i „Zmień się!”, okazjonalnie tłumaczka, m.in. wystawionej w Miniaturze „Błękitnej planety” Andriego Snæra Magnasona. Autorka książek dla dzieci „Malwina ratuje święta” i „Jak się tu znaleźliśmy” (wyróżnienie w konkursie Książka Roku 2022 Polskiej Sekcji IBBY). W latach 2009–2013 recenzentka teatralna czasopisma Narodowego Instytutu Audiowizualnego dwutygodnik.com. W 2017 roku otrzymała honorową odznakę „Zasłużony dla Kultury Polskiej” przyznaną przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Nagrodę Prezydenta Gdańska w Dziedzinie Kultury.
Justyna Sawicka
Doktorantka na Wydziale Filologicznym UG. Bada motyw śmierci i pojęcie straty w książkach obrazkowych dla dzieci. Interesuje ją również tabu oraz przekraczanie zakazów kulturowych w książce obrazkowej. Założycielka księgarni dla dzieci Bookafka, w której organizowała spotkania z książką – warsztaty literackie, spotkania z autorami. Pracuje w dziale literackim Miejskiego Teatru Miniatura w Gdańsku. Jako pomysłodawczyni i koordynatorka projektu „Książka w roli głównej”, obejmującego trzy obszary kultury: teatr, literaturę i sport, realizowanego w Teatrze Miniatura, otrzymała nominację do nagrody za upowszechnianie czytelnictwa w konkursie Książka Roku 2022 Polskiej Sekcji Ibby.
Weronika Kamińska
Stypendystka Polsko-Amerykańskiej Komisji Fulbrighta 2021/2022 na Indiana University Purdue University Indianapolis, doktorantka na Wydziale Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego. W roku 2019/2020 była również stypendystką Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności. Prowadzi badania z zakresu socjologii medycyny, w kontekście opieki hospicyjnej, zdrowia migrantów, społecznej sytuacji seniorów, a także profilaktyki samobójstw wśród młodzieży w Polsce. W wolnych chwilach pasjonatka muzyki – gra na saksofonie i śpiewa.